Tematem przewodnim XVII Toruńskiego Sympozjum poświęconego religiom i alternatywnym ruchom religijnym był „Satanizm, magia, okultyzm – moda czy zagrożenie? Kontekst społeczno-prawny”. Wydarzenie odbyło się 13 listopada 2025 r. w Centrum Dialogu Jana Pawła II w Toruniu
Konferencja jak to przedstawił Ks. Prof. Jan Perszon inicjator corocznych spotkań naukowych, podejmuje próbę analizy aktualnych zagrożeń promowanych – zwłaszcza w przestrzeni wirtualnej – przez alternatywne ruchy religijne i sekty. Większość z nich (zwłaszcza ruchy o podłożu satanistycznym i okultystycznym) ma wyraźny charakter destrukcyjny: uderzają nie tylko we wspólnoty religijne (w Europie chodzi o Kościoły i wspólnoty chrześcijańskie), ale nierzadko prowadzą – zwłaszcza dzieci i młodzież – do głębokiego uzależnienia, rozchwiania osobowości, alienacji z życia społecznego (rodzinnego), a częstokroć do depresji i prób samobójczych. Destrukcja ta dotyka również szeroko rozumiany system społeczny.
Z tychże powodów organizatorzy widzą potrzebę diagnozy aktualnej sytuacji w Polsce – w szerszym kontekście sytuacji w Unii Europejskiej – refleksji nad sposobami ochrony dzieci, młodocianych i innych przed tymi zagrożeniami. Ambicje organizatorów dotykają również obszaru formułowania konkretnych propozycji działań w sferze społeczno-prawnej (socjologicznej, prawnej, psychologicznej, pedagogicznej, religijnej itd.). Integralnym elementem konferencji będzie też ocena quasi-religijnych ruchów satanistycznych i okultyzmu z perspektywy teologicznej (katolickiej), również w zakresie demonologii. Sympozjum było szeroko pokazywane w mediach , a i słuchaczy w Centrum Dialogu nie brakowało. Katolickie Stowarzyszenie „Civitas Christiana” od samego początku tych spotkań w sposób znaczący wspiera to wydarzenie. Sympozjum towarzyszył również kiermasz książek o tej tematyce.
Plan sympozjum:
Sesja I
910 – 930 (20’) Szatan w Apokalipsie św. Jana – ks. prof. dr hab. Dariusz Kotecki, Dziekan Wydziału Teologicznego, UMK
930 – 950 (20’) Szatan – przereklamowany? Zdań kilka z Katechizmu – ks. prof. dr hab. Jan Perszon, Wydział Teologiczny, UMK
950 – 1010 (20’) Satanizm jako wyzwanie dla posługi egzorcysty. Perspektywa duszpastersko-pastoralna – ks. Grzegorz Daroszewski, Egzorcysta Archidiecezji Gdańskiej
1010 – 1030 (20’) Geneza i specyfika współczesnego satanizmu – dr hab. Piotr Czarnecki, Instytut Religioznawstwa, UJ
1030 – 1050 (20’) „Szatan jest dobry”. Obserwacja kontekstów (analiza danych językowych) – prof. dr hab. Viara Maldjieva (Wiara Małdżiewa), Katedra Bałkanistyki, UMK
1050 – 1110 (20’) Co może ludziom zaoferować Szatan? Kilka uwag o złudnej atrakcyjności zła – prof. dr hab. Robert T. Ptaszek, Wydział Filozofii, KUL
1110 – 1130 (20’) Typologia demonów i hezychastyczna taktyka walki z wyobrażeniami pochodzenia demonicznego – prof. dr hab. Krzysztof Leśniewski, Katedra Teologii Prawosławnej, KUL
Sesja II
1210 – 1230 (20’) Wizje Szatana w kulturze staroobrzędowców (staro-prawosławnych) – prof. dr hab. Michał Głuszkowski, Instytut Językoznawstwa, UMK
1230 – 1250 (20’) Wpływ satanizmu, magii i okultyzmu na społeczeństwa Ameryki Łacińskiej – Valdis Grinsteins, Stowarzyszenie Kultury Chrześcijańskiej ks. Piotra Skargi
1250– 13 10 (20’) Magia i czary w kulturach Afryki Subsaharyjskiej – dr Małgorzata Madej, Fundacja Prodoteo
1310 – 1330 (20’) Satanizm i okultyzm w religiach i kultach politeistycznych oraz pogańskich – Mirosław Salwowski, Kultura Dobra (https://kulturadobra.pl)
1330 – 13 50 (20’) Satanizm w Polce. Kryteria oceny prawnej i diagnoza kryminologiczna – dr hab. Marta Romańczuk-Grącka, Wydział Prawa i Administracji, UWM
1350 – 14 10 (20’) Granice okultyzmu: główne punkty światopoglądu okultysty końca XIX i początku XX w. – dr Maciej B. Stępień, Towarzystwo św.
Sesja III
1500 – 1520 (20’) Między transem a opętaniem. Współczesna nauka kontra fakty? – Robert Tekieli, Instytut „Fides et Ratio”
1520 – 1540 (20’) Okultyzm w kulturze popularnej dla dzieci – od niewinnej zabawy do inicjacji duchowej – dr Małgorzata Więczkowska, Edukacja Medialna (https://edukacjamedialna.pl)
1540 – 1600 (20’) Satanizm a aborcja w wybranych fragmentach „Harrego Pottera” J. Rowling – Małgorzata Nawrocka, Oficyna Niebieski
1600 – 1620 (20’) Satanizm w popkulturze ze szczególnym uwzględnieniem muzyki – Grzegorz Kasjaniuk, Polskie Radio Olsztyn
1620 –1640 (20’) Błogosławiona Siostra Maria Laura Mainetti, męczennica za wiarę, jako ofiara rytualnego satanizmu – ks. dr hab. Aleksander Posacki SJ, Krakowski Instytut Logoterapii
SATANIZM, MAGIA I OKULTYZM – Okiem rodzica i wychowawcy
(blok popularno-edukacyjny)
1710 – 1740 (30’) „Otwórz oczy”: demon w centrum kultury zachodniej – Robert Tekieli, Instytut „Fides et Ratio”
1740 – 1810 (30’) Wulgaryzmy. Mroczny język Mordoru – Małgorzata Nawrocka, Oficyna Niebieski
1810 – 1840 (30’) Między baśnią a inicjacją. Jak Harry Potter wprowadza młodych w świat okultyzmu – dr Małgorzata Więczkowska, Edukacja Medialna (https://edukacjamedialna.pl)
1840 –1900 (20’) Dyskusja i zakończenie
Organizatorzy:
Wydział Teologiczny UMK
Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego
Stowarzyszenie Kultury Chrześcijańskiej ks. Piotra Skargi
Fundacja Prodoteo
Niepubliczna Szkoła „Rodzinna Szkoła”
Katolickie Stowarzyszenie „Civitas Christiana”
